Tomáš Sedláček „Ekonomia dobra i zła” (Ekonomie dobra a zla), tłumaczenie Dariusz Bakalarz, Wydawnictwo Studio EMKA, Warszawa 2012

Tomáš Sedláček jest młodym (ur. 1977) ekonomistą o dużym doświadczeniu, autorytetem w swojej dziedzinie. Ukończył studia ekonomiczne na Uniwersytecie Karola w Pradze, na której to uczelni jako doktor wykłada filozofię  ekonomii i teorie ekonomiczne. Uniwersytet w Yale, którego jest stypendystą, w 2006 r. w ramach Yale Economic Review uznał Sedláčka za jeden z „Pięciu najgorętszych umysłów ekonomii” (Young Guns: 5 Hot Minds in Economics) za jego wkład w czeską reformę ekonomiczną. Obecnie jest głównym strategiem makroekonomicznym jednego z dużych banków oraz  członkiem Krajowej Rady Ekonomicznej, grupy doradczej premiera Republiki Czeskiej. Jako doradca ma już spore doświadczenie. Będąc dwudziestoczterolatkiem rozpoczął pracę na stanowisku szefa doradców ekonomicznych prezydenta Vaclava Havla. Ten niedawno zmarły polityk napisał przedmowę do książki Sedláčka, która została bestsellerem w Czechach i na Słowacji oraz zaadaptowana została jako sztuka teatralna, wystawiana w tych krajach i Wielkiej Brytanii. Havel przyznaje, ze lektura ta pochłonęła go, podkreśla, że „zawiera niekonwencjonalne podejście do dziedziny uchodzącej powszechnie za nadzwyczaj nudną”. Rzeczywiście, wykład - opowieść Tomáša Sedláčka o historii myśli ekonomicznej, istocie ekonomii, jej najważniejszych zjawiskach i miejscu w niej człowieka jest interesująca, barwna, pełna celnych porównań i myśli oraz skłaniająca do refleksji. Autor szuka odpowiedzi na wiele pytań m.in.: o to czym jest ekonomia i co stanowi jej treść na przestrzeni całych dziejów od początków cywilizacji (od eposu o Gilgameszu) aż po czasy współczesne. „Ta książka chce ukazać, w jaki sposób u człowieka rozwijała się percepcja aspektu ekonomicznego i co z tego wynika” pisze autor. Głównym zagadnieniem na którym koncentruje się w swej książce jest relacja dobra i zła w ekonomii i jej związek z etyką. Przez wieki dominowała koncepcja, że etyka i ekonomia ściśle wiążą się ze sobą i wzajemnie na siebie wpływają, dopiero stosunkowo niedawno zostały rozdzielone, a ekonomia przekształciła się w naukę matematyczną. Tomáš Sedláček ukazuje  ekonomię na tle innych dziedzin, w najmniejszym stopniu zaś poprzez matematykę. Na osi dobra i zła umieszcza różne szkoły i religie od Kanta aż po Mandeville’a, a współczesne mainstreamowe koncepcje ekonomiczne znajdują się na niej tuż przed tym ostatnim. Nasze czasy przejdą według Sedláčka do historii jako Epoka Zadłużenia. Zatrważający jest przy tym fakt, że w ostatnich kilkudziesięciu latach, jak przekonuje autor, zadłużenie rosło nie z niedostatku, lecz z nadmiaru. Nauki głównych nurtów współczesnej ekonomii, które starają się unikać pojęć dobra i zła, na osi umieścić należy według Sedláčka za hedonistami, gdyż wybraliśmy ich program (podwyższanie podaży dóbr), a współczesna ekonomia dąży do zredukowania wszystkiego do samolubstwa i wyrachowania.



Książka jest skarbnicą wiedzy na temat szkół ekonomii, ich podejścia do człowieka, jego natury, postępu i moralności. Jest ciekawą podróżą intelektualną do przeszłości myśli ekonomicznej. Autor zakwestionował w niej pogląd o konieczności osiągania ciągłego wzrostu i zawarł w niej piękne i mądre przesłanie mówiące o tym, że współczesna ekonomia i oparta na niej polityka gospodarcza powinna odrzucić niektóre nowe pomysły i wrócić do starych koncepcji, odejść od ciągłego nieusatysfakcjonowania oraz sztucznie tworzonych niedoborów i na nowo odkryć rolę dostatku, odpoczynku i wdzięczności za to, co mamy. Epoka w której żyjemy obfituje w rozmaite dobra, dotychczas nieosiągalne przez poprzednie pokolenia i powinniśmy to docenić. Tomáš Sedláček przekonuje, że czas obecnego kryzysu to najwyższy czas na powrót ekonomii respektującej wartości i połączonej z etyką.

Tekst i foto: Ewa Balana

 


Kategoria: Recenzje książek | Źródło:  Redakcja Kulturalnie.waw.pl | Cena:  darmowa
Kolportaż:  internet




comments powered by Disqus



redakcja / kontakt | reklama | linki | regulamin i polityka prywatności| korzystając z serwisu akceptujesz pliki cookies
--