Polskie Radio we wrześniu 1939 r. – wystawa w Galerii Kordegarda


    „A muzyka wciąż grała … Polskie Radio 1939” to tytuł wystawy przygotowanej przez Archiwum Polskiego Radia i Narodowe Centrum Kultury, którą można oglądać w Galerii Kordegarda do 5 października 2014 r. Przypomina i podkreśla ona istotną rolę Polskiego Radia jako centrum informacyjnego kraju i instytucji organizującej życie publiczne we wrześniu 1939, kiedy Polska broniła się przed hitlerowskim najeźdźcą. Wystawa składa się z wielu ciekawych eksponatów. Obejmuje okres od sierpnia do 1 października 1939 r., kiedy rozgłośnia zawiesiła działalność.


Przed wybuchem II wojny światowej Polskie Radio miało ogólnopolski zasięg, a liczba jego abonentów wynosiła ponad milion. Pod względem technicznym i programowym dorównywało poziomem czołówce europejskich rozgłośni. 1 września 1939 r. jego działalność została utrudniona, ale nadawało dalej audycje, odtąd według zapowiedzi spikerskich, bo dotychczasowy program przestał obowiązywać. Polskie Radio współpracowało z władzami wojskowymi. Do 5 września działały wszystkie rozgłośnie regionalne, które transmitowały program Warszawy I (Raszyn). Potem funkcje te przejęła Warszawa II (regionalna), która nadawała w promieniu 50 km od Warszawy. Warszawską rozgłośnią w okresie obrony stolicy kierował Edmund Rudnicki. Radio nadawało komunikaty Dowództwa Obrony Warszawy i Polskiego Czerwonego Krzyża, przemówienia prezydenta stolicy Stefana Starzyńskiego i ppłk Wacława Lipińskiego - szefa propagandy w Dowództwie Obrony Warszawy. W przerwach grała muzyka.

Na wystawie, której autorem projektu plastycznego jest prof. Marek Chowaniec,  można zobaczyć unikalne, archiwalne fotografie, dokumenty i inne pamiątki ówczesnych pracowników Polskiego Radia, obejrzeć na ekranie galerię fotograficzną przedstawiającą ich sylwetki. Można posłuchać nagrań archiwalnych, w tym np. słynnego przemówienia sejmowego ministra spraw zagranicznych Józefa Becka, czy wystąpień  prezydenta Warszawy. Szczególnym eksponatem jest oryginalna płyta z przemówieniem Stefana Starzyńskiego, nagrana w Polskim Radiu 20 września 1939 r. W oknie zaaranżowanym na potrzeby wystawy ustawiony został radioodbiornik Presto,  wyprodukowany przez Elektrit Polska w 1937-38 r. Tak podczas wojny stawiano radioodbiorniki, by informacje docierały do jak największej liczby odbiorców.

    Podczas uroczystego otwarcia wystawy nie zabrakło pięknej oprawy muzycznej. Był nią koncert Polskiej Orkiestry Radiowej pod dyrekcją Łukasza Borowicza, która wykonała kilka kompozycji do filmu „Czas Honoru” autorstwa Bartosza Chajdeckiego. Wernisaż rozpoczął się od kolażu dźwiękowego zarejestrowanego przez Polskie Radio, w którym zabrzmiały przedwojenne piosenki, fragment wspomnianego przemówienia Józefa Becka, fragmenty wypowiedzi Stefana Starzyńskiego, wojennych komunikatów i inne. Atmosferę wydarzeń 1939 r. przybliżyli także członkowie grup rekonstrukcji historycznej SRH 44 i Bluszcz. Uczestnicy wernisażu mieli założone na ramionach opaski z przedwojennym logo Polskiego Radia, tak jak nosili je jego pracownicy podczas wojny.

30 września Polskie Radio zamilkło, wkroczyli do niego okupanci. Wystawa „A muzyka wciąż grała … Polskie Radio 1939” to interesująca lekcja historii. Przenosi nas do trudnych czasów, opowiada o wydarzeniach wojennych i losach ludzi kultury, którzy tworzyli instytucję – Polskie Radio, pełniąc bardzo ważną służbę społeczną.

Tekst i foto: Ewa Balana

 

 

 

 

 

 

 

 



Kategoria: Pozostałe recenzje | Źródło:  Redakcja Kulturalnie.waw.pl | Cena:  darmowa
Kolportaż:  internet




comments powered by Disqus



redakcja / kontakt | reklama | linki | regulamin i polityka prywatności| korzystając z serwisu akceptujesz pliki cookies
--